Bạn có thể bán cuộc sống cho tôi với giá bao nhiêu?

tumblr_inline_o5w43eaKFt1s09z1b_1280

Chúng ta không muốn cuộc sống của mình trở nên nhàm chán, đơn điệu, tẻ nhạt và tầm thường. Và vì thế, chúng ta đi tìm giá trị sự tồn tại của mình trong cuộc đời. Hầu hết chúng ta đều hỏi: Đâu là ý nghĩa của cuộc sống này? Mặc dù rất ít người tìm ra được giá trị của sống, nhưng đa phần đều tin rằng sự tồn tại của mỗi con người đều có một ý nghĩa nào đó. Và khi không tìm ra được ý nghĩa của đời sống mình, chúng ta nương nhờ vào tôn giáo, hay các hoạt động xã hội, các đảng phái chính trị. Chúng ta chạy tới các tổ chức đó đơn giản là vì không muốn sống một cuộc sống tầm thường, đúng chứ? Hay giản lược là chúng ta muốn chết trong một ý nghĩa nào đó.

Sống tự bản chất nó là gì?

Có lẽ đối với hầu hết chúng ta, sống mà không ước mơ, lý tưởng, mục đích, không niềm tin là sống tầm thường, sống tẻ nhạt. Và để cho cuộc sống không diễn ra tầm thường và tẻ nhạt, để cho cái chết không bị quên lãng chúng ta khoác cho cuộc sống những chiếc áo đó. Một người chết vì ước mơ sẽ được hàng vạn người đang ước mơ tôn vinh vì họ cho đó là cuộc sống ý nghĩa, và sẽ lấy đó làm tấm gương. Một người chết vì lý tưởng sẽ được hàng triệu người sống theo chủ nghĩa lý tưởng ngợi ca, và cũng sẽ trở thành hình mẫu cho những tín đồ sống lý tưởng. Một người sống chết vì niềm tin sẽ được phong thánh, và được các tín đồ tồn thờ, bắt chước. Vân, vân. Hầu hết, cuộc sống mà chúng ta gọi là ý nghĩa đang diễn ra như thế, đúng chứ? Và bởi vì cuộc sống của ai đó mà không có ước mơ, mục đích, lý tưởng hay niềm tin thì sẽ bị coi là cuộc sống tầm thường và tẻ nhạt. Như vậy, đối với hầu hết chúng ta sống tự thân nó không có ý nghĩa nào hết.

Có thật, tự bản chất cuộc sống không có ý nghĩa gì nếu không có những chiếc áo của ước mơ, lý tưởng hay niềm tin khoác lên? Hay tự thân nó, sống đã là một ý nghĩa tròn đầy, một ý nghĩa tổng thể? Nếu sống đã là ý nghĩa thì câu hỏi là: sống này là gì? Sống này phải chăng là cố gắng duy trì sự tồn tại thể lý càng lâu càng tốt? Hay sống này là cố gắng thoả mãn tối đa các dục vọng của cái tôi?

Sống là liên hệ

Đối với tôi tự bản chất sống đã là ý nghĩa, ý nghĩa trọn vẹn nhất. Nhưng sống không phải là chứng tỏ uy quyền của bản ngã lên người khác, lên thế giới. Sống cũng không phải là tranh đấu để duy trì sự tồn tại của thân xác. Sống là liên hệ, và liên hệ là sống.

Liên hệ ở đây không bó buộc trong các khuôn mẫu được quy định như chủ nghĩa quốc gia, chủng tộc, giai cấp, hay bất kỳ niềm tin tôn giáo nào. Nếu sống là liên hệ theo một khuôn mẫu bị quy định, thì nó có sự phân chia, phân biệt, như vậy đó không là sống. Sống như vậy chỉ tạo thêm xung đột, chiến tranh, đau khổ. Và là một hình thức thể hiện và áp đặt cái tôi của mình lên người khác.

Trong hầu hết chúng ta đều đang phân chia khi liên hệ. Người theo chủ nghĩa quốc gia thì phân chia dựa trên chủ nghĩa quốc gia. Người theo chủ nghĩa vô thần thì phân chia người hữu thần. Người hồi giáo phân chia với người tôn giáo khác. Người theo chủ nghĩa giai cấp thì phân chia giai cấp. Chính sự phân chia này tạo ra xung đột, tạo ra chiến tranh. Người cộng sản phân chia với tư sản, nên có chiến tranh giai cấp. Người hồi giáo phân chia với người kito giáo, phật giáo nên có xung đột tôn giáo. Người quốc gia phân chia quốc gia nên có xung đột giữa các quốc gia. Sống liên hệ là không lệ thuộc, không phân chia, không tích luỹ. Sống là trọn vẹn, tổng thể trong từng khoảnh khắc.

Liên hệ là yêu thương

Sống liên hệ thật sự là có yêu thương. Yêu thương thì không có phân chia, không có xung đột, không có lệ thuộc. Sống yêu thương là toàn bộ ý nghĩa thật sự. Như vậy có thể nói, ý nghĩa của sống là yêu thương, yêu thương là sống. Nhưng bởi vì hầu hết chúng ta đều không biết yêu thương thật sự, không biết liên hệ thật sự, nên chúng ta mới đi tìm ý nghĩa cho cuộc sống. Yêu thương ở ngay bên bạn, trong bạn, là bạn thế mà bạn lại còn đi tìm ý nghĩa cho cuộc sống, giá trị cho cuộc sống. Khi đi tìm ý nghĩa cuộc sống, bạn đang tìm cái gì đó ngoài bạn, bạn đang liên hệ cái gì đó mà không có yêu thương. Và bất kỳ ai đang đi tìm ý nghĩa cuộc sống, đều đang không sống.

Nếu con chim đi tìm ý nghĩa cho tiếng hót của mình, nó sẽ ngừng hót. Chim không hót thì không còn ý nghĩa của sống. Tiếng hót của nó là ý nghĩa lớn nhất cho cuộc sống của nó, nó lại đi tìm ý nghĩa cho tiếng hót thì nó đang chối bỏ chính ý nghĩa của sống rồi. Nếu bông hoa đi tìm ý nghĩa cho vẻ đẹp, mùi thơm của nó, nó sẽ ngừng đẹp và toả hương thơm. Chính vẻ đẹp và hương thơm của nó là ý nghĩa cho toàn bộ đời sống của nó trong liên hệ với thế giới, nhưng nó lại muốn đi tìm ý nghĩa cho những điều đó, vậy là nó không còn sống trong toàn thể đời sống của nó. Và khi chúng ta, chúng ta đi tìm cho mình ý nghĩa của sống là gì, chúng ta sẽ ngừng ngay việc sống. Tôi không nói đến việc chết khi bạn đi tìm ý nghĩa của cuộc sống, tôi nói đến việc bạn sẽ không đang sống. Bạn đi tim ý nghĩa cho việc sống, bạn sẽ phải lo lắng, sợ hãi, bồn chồn, hoang mang, rồi tích luỹ, phân chia, loài trừ. Tất cả những thứ đó khiến bạn không có liên hệ thật sự. Và điều đó cướp đi cuộc sống thật sự của bạn. Sống là yêu thương ngay lúc này, ngay bây giờ mà không tích luỹ, không lệ thuộc. Yêu thương không theo bất kỳ một khuôn mẫu nào, chuẩn mực nào. Đó là toàn thể ý nghĩa của sống. Nhưng hầu hết chúng ta đều thấy sống như vậy thật trống không. Sống trọn vẹn khoảnh khắc qua khoảnh khắc như vậy không hề phù hợp với những gì chúng ta được dạy bảo và tích luỹ từ sách vở. Và vì thế chúng ta trốn chạy sống và nương nhờ vào cái gọi là ước mơ, lý tưởng hay niềm tin.

Cuộc sống không phải là để mua bán

Tôi có thể mua cuộc sống của bạn giá bao nhiêu, để bạn có được ý nghĩa cuộc sống? Tôi nghĩ, hầu hết chúng ta đều đang làm những giao dịch này trong cuộc đời chỉ để hy vọng cuộc sống của chúng ta có ý nghĩa. Những người theo chủ nghĩa quốc gia sẵn sàng chết cho đất nước, mà không quan tâm cái chết đó có thật sự mang lại hoà bình cho đất nước của họ, chỉ vì họ tin rằng đó là cái chết có ý nghĩa. Những tín đồ hồi giáo cực đoan sẵn sàng kích nổ bom khi đang mang trên mình mà không hề chắc chắn điều đó có mang lại niềm tự hào cho Ala, chỉ vì tin rằng đó là cái chết của những vị thánh tử đạo. Những tên cuồng chủ nghĩa cộng sản sẵn sàng giết và chết vì cái lý tưởng cộng sản mà đếch quan tâm nó đúng hay sai, chỉ vì tin rằng đó là cái chết đầy tự hào vì lý tưởng. Vân vân.

Nếu bạn truy xét đến cùng tất cả những xung đột đã và đang xảy ra trên thế giới này, bạn sẽ nhận ra liên hệ giữa sự sống, ý nghĩa của đời sống, và chết. Đó là toàn bộ giao dịch của sống chúng ta. Chúng ta đang bán cuộc sống của mình cho những ước mơ, lý tưởng, niềm tin của người khác chỉ với hy vọng nó sẽ mang lại ý nghĩa sống cho mình. Và thật thê thảm cho thế giới khi nó phải oằn mình chứng kiến và chịu đựng sự tàn phá từ sự ngu ngốc này của con người. Sống tự bản thân nó tràn đầy ý nghĩa, thế mà bạn lại đi bán đi ý nghĩa đó cho những niềm tin, lý tưởng, mục đích mà người khác áp đặt để tìm một ý nghĩa khác.

Để tôi nói bạn nghe: Phật, Jesus là những người sống trọn vẹn nhất ý nghĩa của sống. Nhưng khi bạn bắt chước họ qua những ràng buộc và luật lệ, bạn sẽ đánh mất đi ý nghĩa của sống. Xin bạn đừng hiểu nhầm rằng Phật và Jesus đang lừa dối bạn, cướp đi cuộc sống thật sự của bạn. Thưa bạn, Họ không hề lừa bạn, cướp đi ý nghĩa sống của bạn. Ngược lại họ là những con người thật tâm nhất muốn bạn có cuộc sống tràn đầy ý nghĩa như những con người chứng ngộ. Thực ra, những con người tạo ra những ràng buộc, những luật lệ quanh Phật và Jesus và bảo bạn làm những điều đó, sống chết vì những điều đó mới là đang lừa dối bạn. Và khi bạn phục tùng những con người đó, trao cuộc sống của bạn cho họ, bạn cũng mất luôn ý nghĩa của việc sống thật sự. Bởi thể, tôi nói bạn nghe: cuộc sống không phải là một giao dịch mua bán.

Bạn sẽ khó chấp nhận điều này, tôi nghĩ hầu hết chúng ta đều không thể chấp nhận sống mà không có ước mơ, lý tưởng và niềm tin. Sống như vậy thật vô định, thật tầm thường và khó chịu. Tôi không mời gọi bạn chống lại ý tưởng, ước mơ, lý tưởng hay bất kỳ niềm tin nào. Bởi có xung đột là không có liên hệ, có nghĩa là không yêu thương, không sống. Tôi viết ra những điều này mời gọi bạn hiểu rõ toàn bộ đời sống của bạn. Hiểu rõ toàn bộ đời sống là hiểu rõ toàn bộ liên hệ bạn có với thế giới. Liện hệ với người khác, với tài sản, với ý tưởng của bạn. Hiểu rõ toàn bộ quy trình này, khi đó bạn sẽ sống ước mơ, lý tưởng và niềm tin mà không phân chia, xung đột với những điều khác biệt, cũng như không lệ thuộc vào chính niềm tin, ước mơ, lý tưởng bạn đang sống.

Thân!
Tác giả: Joseptuat (Triết học đường phố)

Share This Post